ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΓΥΝΑΙΚΑ

Υιοθετώντας με ευλάβεια τη νιτσεϊκή ρήση (από την Χαρούμενη Επιστήμη ) σύμφωνα με την οποία ‘’Ε ναι, η ζωή, η ζωή είναι γυναίκα’’, η εκ Αλεξανδρούπολης αυτοδίδακτη ζωγράφος Άννα Δημάκη πραγματοποιεί στη Δημοτική Πινακοθήκη Πειραιά, από τις 29 Ιουνίου έως τις 5 Ιουλίου, την 6η ατομική της έκθεση με τίτλο Αναζητώντας τη Γυναίκα, όπου παρουσιάζει στο κοινό 38 ελαιογραφίες που ᾿χει φιλοτεχνήσει από το 2011 έως σήμερα και οι οποίες αναδεικνύουν με έναν ιδιαίτερα αισθησιακό τρόπο κάτι ανομολόγητα πασιφανές: ότι η γυναίκα είναι εκείνη που ομορφαίνει τη ζωή.

Μέρος των εσόδων από την πώληση των έργων θα διατεθεί για τη στήριξη του συλλόγου γυναικών με καρκίνο μαστού ΑΛΜΑ ΖΩΗΣ  νομού Θεσσαλονίκης.

Από τον Απόστολο Ζιώγα

Άννα Δημάκη_4

Όσον αφορά τους πίνακες, αξίζει ενδεικτικά να σχολιάσουμε 4 από αυτούς, οι οποίοι και εκφράζουν εμφατικά όλο το πνεύμα της δημιουργού: Έτσι, η κοπέλα με το ακορντεόν αποτυπώνει μια ορισμένη έκ(σ)ταση του νου εν είδει μελωδίας αισθησιακής καθότι ακουμπά το μουσικό όργανο πάνω στο στήθος της, μια έκσταση όχι ως καθημερινή σκηνή της ατονίας μας αλλά στο κέντρο θεατρικής σκηνής με την αυλαία τραβηγμένη στις άκρες, έκσταση ιδιόμορφα ικανή να ωθήσει το εγώ μας σε ένα ευρύτερο ‘’άδειασμα’’, κι ενώ έχει αφημένα τα μαλλιά της ελεύθερα προς τα κάτω δίχως να μπορούμε να διακρίνουμε το πρόσωπό της ˙ η χάρη με την οποία η ίδια ισορροπεί – όντως με επιδεξιότητα – μόνο με την πλάτη ακουμπισμένη πάνω σε ένα σκαμπό αποδίδεται από τη ‘’ζεστή’’ σχεδίαση των γραμμών κυρίως πάνω στις λεπτεπίλεπτες γάμπες της – με άλλα λόγια, μια κοπέλα που είναι σα να μας καλεί να την αφουγκραστούμε.

 Άννα Δημάκη_1

Εν συνεχεία, η ολόγυμνη όρθια κοπέλα, σχεδιασμένη σε ύφος απέριττο και με μια απόχρωση ελλειπτικής (χρωματικής) έντασης φανερώνει ένα δυναμικό δόσιμο εαυτού, έχοντας από τη μια, μάτια ερμητικά κλειστά σα να σε προκαλούν όπως οι Σειρήνες άλλοτε τον Οδυσσέα κι από την άλλη, σώμα νοτισμένο σε χρώμα επιτηδευμένα ουδέτερο, όπως το χρώμα του χώματος όταν μετά από νεροποντή το δει ο ήλιος φτιάχνοντας αυτή την παράδοξη απόχρωση˙ να προσεχθεί πάντως το μη κόκκινο των θηλών(!) πάνω στα στήθη– μια κοπέλα που είναι σα να μας καλεί να τη θαυμάσουμε.

Άννα Δημάκη_2

Σε φόντο λουλουδιασμένο και με ύφος που αποδέχεται στωικά την αντίθεση είναι και δέοντος, η κοπέλα του τρίτου πίνακα μάς χαρίζει μικρές δόσεις χαρμολύπης ως μια άλλη Πηνελόπη της οποίας ο ερωτικός πόθος (μα και καημός) ξεχειλίζει ρίχνοντας την τιράντα του φορέματος από τον ώμο ˙ συνάμα φέρνει στο νου μας τους εξής στίχους από τον αρχαίο λυρικό ποιητή Αρχίλοχο: ‘’χυμένα τα μαλλιά της ώμους και πλάτες σκέπαζαν / μοσχοβολούσαν τα μαλλιά απ᾿ τα μύρα και τα στήθη / ποιος δεν θα τρελαίνονταν / και γέρος να ᾿ταν ‘’ – είναι σα να μας καλεί να την αγγίξουμε.

Άννα Δημάκη_3

Με τη γυναίκα του τέταρτου έργου από αυτά που επιλέξαμε, η Δημάκη κάνει το δικό της ‘’άλμα ζωής’’ παρουσιάζοντας μια γυναίκα που καλύπτει το ένα της στήθος με την παλάμη, ενώ αφήνει εκτεθειμένο το άλλο, το ‘’κομμένο’’ στήθος,  ούτως ώστε να μετουσιωθεί σε πομπό προσδοκίας για ζωή μέσα από  πεταλούδες έτοιμες να πετάξουν ενόσω η ίδια ‹‹παραμένει ολοζώντανη και πανίσχυρη στην αδυναμία της›› (Αλεξάνδρα Δεληγιώργη, Γυναίκες ή σκοτεινή ύλη, εκδ.Κέδρος, 2004, σελ.36) διατηρώντας ακέραιη και ανέπαφη ‹‹την ποτέ πια άκαπνη νιότη της››˙ σημειολογικά αξίζει να παρατηρήσουμε πως η παλάμη που καλύπτει το στήθος δείχνει προς την κατεύθυνση των πεταλούδων, ήτοι, η παρουσία του ενός στήθους ακολουθεί την απουσία του άλλου, όντας άρρηκτος ο δεσμός ζωής που συνέχει τα πάντα, παρόντα και απόντα (!) – η γυναίκα είναι σα να μας καλεί να την αγαπήσουμε ολοκληρωτικά.

Οι πρωταγωνίστριες των έργων μοιάζουν εντέχνως ανεξιχνίαστες επειδή ανεξιχνίαστα είναι και τα αισθήματα που μας προκαλούν, ωστόσο θέλεις να τις λατρέψεις για το περίσσευμα ζωής που εκπέμπουν ˙ γι ᾿ αυτό και μας εντυπώνονται ως μια υποψία χαράς, της χαράς εκείνης που είναι εξόριστη πέρα από την όποια διανόηση και κοσμικότητα. Κάθε λεπτομέρεια στους πίνακες  της Δημάκη εντοπίζεται  μέσα στα όρια μιας βιωμένης ζωής που αφορά γυναίκες  οι οποίες,  δεν εναλλάσσονται μεταξύ πουτανιάς και ανδροπρέπειας αλλά , εκδημούν από την αναγκαιότητα για να ενδημήσουν  στην ελευθερία, όντας ανυποχώρητες στην οποιαδήποτε ερωτική έκπτωση – άλλωστε, όπως πολύ όμορφα το διατυπώνει ο Βαλερύ ,’’τίποτε ωραίο δεν μπορεί να συνοψιστεί˙ όλο το πραγματικό είναι απαρχή’’.

Οι φιγούρες της Δημάκη μιλώντας με ολάκερο το κορμί, επιθυμούν να μας κάνουν όχι απλώς να κοιτάζουμε εντελώς διαφορετικά αυτό που βλέπουμε καθημερινά, δηλαδή τις γυναίκες, αλλά – όπως χαρακτηριστικά λέει η ζωγράφος – και ‹‹να ανιχνεύσουμε τη γυναίκα μέσα μας…γιατί είναι αυτή που δίνει τη δυνατότητα της συνύπαρξης››. Επομένως, η καλλιτέχνιδα στην προσπάθειά της να αναζητήσει τον όρο γυναίκα σήμερα, μέσα από τα έργα της κατορθώνει να μας κοινωνήσει όχι έναν τόπο νοήματος, ήτοι ένα συγκεκριμένο περιεχόμενο για τη γυναίκα, αλλά έναν τρόπο νοήματος , ο οποίος θα μπορούσε να αποδοθεί από τα ‘’καλέσματα’’ για τα οποία κάναμε λόγο στο σχολιασμό των 4 έργων της: η αναζήτηση της γυναίκας δεν επιτυγχάνεται παρά μονάχα αφουγκράζοντάς την, θαυμάζοντάς την, αγγίζοντάς την, αγαπώντας την. Οπότε, η τέχνη της Δημάκη αν και φαντάζει απλή, είναι ορμητικά πολύπλοκη  – η σχέση που αναπτύσσεις με μια τέτοια τέχνη ίσως θα μπορούσε γλαφυρά να αποτυπωθεί με μια – ουσιωδώς παράδοξη –  εικόνα που περιγράφει η Χέρτα Μύλλερ (αρκετά χρόνια πριν σε ένα από τα βιβλία της, Μετέωροι ταξιδιώτες): ‹‹Μου αρέσουν τα μαραμένα μήλα… Το μήλο είναι άνοστο˙ γι᾿αυτό το μασάς τόσο αργά : επειδή δεν σου αρέσει. Δεν έχει τη γεύση του μήλου, δεν ξέρω, όμως, να σου πω σαν τι μοιάζει. Στέκει πάνω στη γλώσσα σου, όπως ο ήλιος πάνω από το πίσω μέρος του κεφαλιού σου, στα τέλη του φθινοπώρου, που τον νιώθεις μονάχα όταν βαδίζεις προς την αντίθετη κατεύθυνση››.